9 აპრილი ხუთშაბათი
ძველი სტილით — 27 მარტიდღეს
საიდუმლო სერობისა
ვნების შვიდეული. დიდი ხუთშაბათი
Этот день есть на русском языке →This day is also in English →
ხსენება
სახელზე დაჭერით გაიხსნება ცხოვრება
- მოწამისა მატრონა თესალონიკელისა (III-IV)
- მოწამეთა მანუელისა და თეოდოსისა (304)
- ღირსისა იოანე წინამხედველისა, ეგვიპტელისა (დაახ. 395)›
საკითხავები
ლიტურგია წმ. ბასილი დიდისა.
ცისკ.: ლკ. 22: 1-39 (დას. 108, შუა).
I ჟამზე: იერ. 11: 18-23; 12: 1-5, 9-11, 14-15.
მწუხრ.: 1) გამ. 19: 10-19. 2) იობ. 38: 1-23; 42: 1-5. 3) გამ. 50: 4-11.
ლიტ.: 1 კორ. 11: 23-32 (დას. 149).
შედგენილი სახარება: მთ. 26: 1-20 (დას. 107); ინ. 13: 3-17 (დას. 44); მთ. 26: 21- 20) (დას. 108. შუა); ლკ. 22: 43-45 (დას. 109); მთ. 26: 40-27: 2 (დას. 108).ფერხთბანისა:ინ. 13: 1-11 (დას. 44)*;ფერხობანის შემდეგ:ინ. 13: 12-17 (დას. 45).
ლიტურგიკული შენიშვნა
* ფერხთბანისწესი შუა საუკუნეებში სრულდებოდა როგორც საკათედრო ტაძრებში, ისე მონასტრებსა და სამრევლო ეკლესიებშიც. ამჟამად იგი აღესრულება მხოლოდ მღვდელთმთავრის მსახურებაზე. შენიშვნა:ვნების 12 სახარება წაიკითხება დიდი პარასკევის ცისკარზე. მისი დაწყების დროს განაჩინებს ტიპიკონი და მარხვანი (მარხვანი, 1901 წ. გვ. 522), კერძოდ, დიდ ხუთშაბათს საღამოს, „ბ (2) ჟამსა ღამისასა“, რაც შეესაბამება სამოქალაქო დროით დაახლოებით საღამოს 8 საათს. სამრევლო ეკლესიებში უპირატესის კურთხევით ეს დრო შეიძლება გადატანილ იქნეს მრევლისთვის ხელსაყრელ დროს, ან საღამოს 8 საათზე ადრე, ან დიდ პარასკევს დილით.
ხმა და დღის ფსალმუნნი
რა არის ხმა?
ხმა ფსალმუნის ნომერი არ არის. ეს არის კილო, რომლითაც იმ კვირას აღდგომის საგალობლები იგალობება — მთელი შვიდეულის მწუხრი, ცისკარი და წირვა ერთ ხმაზეა აწყობილი.
ხმები რვაა და კვირაობით იცვლება. წრე პასექის შემდგომი თომას კვირიდან იხსნება პირველი ხმით და ყოველ რვა შვიდეულში კვლავ პირველს უბრუნდება; თავად ბრწყინვალე შვიდეულს საკუთარი ხმა არ აქვს. ახალი ხმა შაბათის საღამოს, ახალ საეკლესიო შვიდეულთან ერთად იწყება.
ფსალმუნნი ოც კათიზმადაა დაყოფილი და ჩვეულებრივი წესით შვიდეულში ერთხელ სრულად იკითხება. ამ დღეს დაწესებულია:
- ცისკარზე · კათიზმა 13ფსალმუნნი 91–100›
- ცისკარზე · კათიზმა 14ფსალმუნნი 101–104›
- მწუხრზე · კათიზმა 15ფსალმუნნი 105–108›
ეს ჩვეულებრივი წესია. დიდმარხვაში ფსალმუნნი შვიდეულში ორჯერ იკითხება და კათიზმების განაწილებაც სხვაა.
დღის სიტყვა
საკუთარი ნების გატარებას ნუ დაიჩემებ, რადგან ეს მრისხანებას შობს.
— წმ. ბასანოფი დიდი და იოანე წინასწარმეტყველი · #




