ღვთისმშობელი ყრმით, ნუგეშისმცემელი, ბიზანტიური ხატი

ხელნაკეთი ბიზანტიური ხატი: ღვთისმშობელი „ნუგეშისმცემელი“ (პარამითია). ღვთისმშობელს ხელში იესო ქრისტე უჭირავს.

გადმოცემის თანახმად, XIV საუკუნეში ვატოპედის მონასტრის იღუმენი ეკლესიის გარე სტოაში ლოცულობდა, როცა ხმა შემოესმა, რომელიც ეუბნებოდა, იმ დღეს მონასტრის კარიბჭე არ გაეღოთ, რადგან მეკობრეებს ალყა ჰქონდათ შემორტყმული. შემდეგ იღუმენმა დაინახა, როგორ შეიცვალა ღვთისმშობლის ხატის სახე: ღვთისმშობლისა და იესო ქრისტეს სახეები გაცოცხლდნენ, და უფალმა ხელიც კი ასწია, რომ დედისთვის პირზე აეფარებინა.

იესო ქრისტემ დედას მიმართა და უთხრა, ბერები არ გაეფრთხილებინა და დაესაჯათ. თუმცა ღვთისმშობელმა მეკობრეების შესახებ გაფრთხილება გაიმეორა და იღუმენს ურჩია, უფლის სახელით მოენანიებინა.

მას შემდეგ ღვთისმშობლის სასწაულმოქმედ ხატს „პარამითია“ ეწოდა, რაც „ნუგეშს“ ნიშნავს, და ის ვატოპედის მონასტრის მისდამი მიძღვნილ სამლოცველოშია.

ხატი „ღვთისმშობელი ნუგეშისმცემელი“ ბიზანტიური ხელოვნების ზუსტი ასლია. გამოცდილი ოსტატები მას ოქროთი ბეჭდვის მეთოდით ქმნიან: ფონი 22-კარატიანი ოქროს ხატწერის ფურცლებით დეტალურად იფარება.

საბოლოო დამუშავებისას ხატი პერიმეტრზე მუქი წითლით იღებება და სპეციალური ლაქით იპრიალება, რათა ბზინვარება შეინარჩუნოს.

იგი იწარმოება ბრტყელ ან ჩაღრმავებულ ხის ფუძეზე და კედელზე დასაკიდებლად არის მორგებული.